Daily Archives: 9 Οκτωβρίου 2011

Το ΔΝΤ και η "τέχνη" των ψευδοκρίσεων


Για χρόνια υπήρχαν φήµες ότι οι διεθνείς χρηματοοικονομικοί θεσµοί επιδίδονταν στην τέχνη της δηµιουργίας «ψευδό-κρίσεων» (όπως τις είχε ονοµάσει ο Γουίλιαµσον) προκειµένου να υποχρεώνουν χώρες να υποκύπτουν στις επιθυµίες τους, όµως ήταν δύσκολο να αποδειχτούν οι φήµες αυτές. 
Η πιο εκτενής µαρτυρία προέρχεται από τον Ντέιβισον Μπαντού, έναν πληροφοριοδότη που εργαζόταν στο Διεθνές Νοµισµατικό Ταµείο και κατηγόρησε τον οργανισµό ότι «µαγείρευε» τα στοιχεία προκειµένου να καταδικάσει την οικονοµία µιας χώρας που ήταν µεν φτωχή, αλλά είχε ισχυρή θέληση αντίστασης…
Ο Μπαντούγεννήθηκε στη Γρενάδα, σπούδασε οικονοµικά στο Οικονοµικό  Πανεπιστήµιοτου Λονδίνου (London School of Economics LSE) και ξεχώριζε στην Ουάσινγκτον γιατο αντισυµβατικό προσωπικό του στιλ: Άφηνε τα µαλλιά του αχτένιστα όπως οΑϊνστάιν και προτιµούσε να φοράει αντιανεµικά µπουφάν αντί για ριγέ κοστούµια.Εργάστηκε για δώδεκα χρόνια στο ΔΝΤ σχεδιάζoντας προγράµµατα διαρθρωτικώνπροσαρµογών για την Αφρική, τη Λατινική Αµερική και την Καραϊβική. Μετά την απότοµηστροφή του οργανισµού προς τα δεξιά επί εποχής Ρέιγκαν και Θάτσερ, ο ανεξάρτητασκεπτόµενος Μπαντού άρχισε να αισθάνεται ολοένα και πιο άβολα στη δουλειά του.Το ΔΝΤ είχε γεµίσει µε Παιδιά του Σικάγου υπό την ηγεσία του εκτελεστικούδιευθυντή, του φανατικού νεοφιλελεύθερου Μισέλ Καµντεσί. Όταν ο Μπαντούπαραιτήθηκε, το 1988, αποφάσισε να αφοσιωθεί στην αποκάλυψη των ένοχων µυστικώντου πρώην εργοδότη του. Η πρώτη του ενέργεια ήταν να στείλει µια ανοιχτήεπιστολή στον Καµντεσί, υιοθετώντας το επικριτικό ύφος της επιστολής που είχεστείλει πριν από μία δεκαετία ο Αντρέ Γκούντερ Φρανκ στον Μίλτον Φρίντμαν.
Με γλαφυρότητα σπάνια για οικονομολόγο του ΔΝΤ, ο Μπαντού άρχιζε τηνεπιστολή του ως εξής: «Σήμερα παραιτούμαι από το προσωπικό του ΔΝΤύστερα από δώδεκα χρόνια και έπειτα από χίλιες μέρες εργασίας στο εξωτερικό ωςαξιωματούχος του Ταμείου, κατά τη διάρκεια των οποίων, με όπλα τα φάρμακά σαςκαι τα κόλπα σας, εφορμούσα σαν γεράκι εναντίον των κυβερνήσεων και των λαώντης Λατινικής Αμερικής, της Καραϊβικής και της Αφρικής. Για μένα, η παραίτησήμου είναι μια ανεκτίμητη απελευθέρωση, επειδή με αυτό τον τρόπο κάνω το πρώτομεγάλο βήμα που θα μου επιτρέψει να ελπίζω ότι θα μπορέσω να ξεπλύνω τα χέριαμου από αυτό που στα μάτια μου είναι το αίμα εκατομμυρίων φτωχών καιπεινασμένων ανθρώπων.  Ξέρετε, το αίμα είναι τόσο πολύ, που κυλάει σεποτάμια. Κι όταν στεγνώνει, σχηματίζει πάνω μου κρούστα. Μερικές φορέςαισθάνομαι ότι δεν υπάρχει αρκετό σαπούνι σε ολόκληρο τον κόσμο για νακαθαριστώ από όλα όσα έκανα εν ονόματί σας.
Ο Μπαντούσυνέχιζε τεκμηριώνοντας τις καταγγελίες του εναντίον του ΔΝΤ ότι χρησιμοποιούσετις στατιστικές ως «φονικά» όπλα. Παρέθετε λεπτομερή στοιχεία για τοπώς, ως υπάλληλος του ΔΝΤ, είχε αναμειχθεί σε εσκεμμένα «στατιστικά σφάλματα»προκειμένου να διογκωθούν τα αριθμητικά στοιχεία στις εκθέσεις του Ταμείου γιατο πλούσιο σε πετρέλαιο Τρινιντάντ και Τομπάγκο, ώστε η χώρα να δείχνει πολύλιγότερο σταθερή από ό,τι ήταν στην πραγματικότητα. Ο Μπαντού ισχυριζόταν ότιτο ΔΝΤ είχε διογκώσει τα στατιστικά στοιχεία για το εργατικό κόστος, μεσυνέπεια η παραγωγικότητα της χώρας να φαίνεται πολύ χαμηλή-παρόλο που τοΤαμείο γνώριζε τα πραγματικά δεδομένα. Σε μια άλλη περίπτωση, διατεινόταν, τοΔΝΤ «επινόησε, κυριολεκτικά από το πουθενά, ένα τεράστιο απλήρωτο κρατικόχρέος».
Αυτές οι«απαράδεκτες παρατυπίες», που, σύμφωνα με τον Μπαντού, ήταν εσκεμμένες και δενοφείλονταν σε «επιπόλαιους μαθηματικούς υπολογισμούς» αντιμετωπίστηκαν ωςαδιαμφισβήτητα δεδομένα από τις χρηματοπιστωτικές αγορές, οι οποίες έκριναν τηνοικονομία του Τρινιντάντ και Τομπάγκο επισφαλή και σταμάτησαν να τοχρηματοδοτούν. Τα οικονομικά πρoβλήματατα της χώρας, που είχαν πυροδοτηθεί απότη μείωση της τιμής του πετρελαίου, τoυ βασικού εξαγωγικού προϊόντος της, πήρανγρήγορα ολέθριες διαστάσεις και το Τρινιντάντ και Τομπάγκο υποχρεώθηκε ναικετεύσει το ΔΝΤ να διασώσει την οικονομία του. Το Ταμείο απαίτησε να γίνειαποδεκτό αυτό που ο Μπαντού αποκαλεί «το πιο θανατηφόρο φάρμακο» του ΔΝΤ:απολύσεις, περικοπές στους µισθούς και «όλη η γκάµα» των πολιτικών διαρθρωτικήςπροσαρµογής. Ο Μπαντού περιέγραφε τη διαδικασία ως «εσκεµµένη διακοπή τηςοικονοµικής γραµµής ζωής της χώρας µέσω τεχνασµάτων», µε σκοπό «αφούπρώτα το Τρινιντάντ και Τοµπάγκο καταστραφεί οικονοµικά, να υποστεί στησυνέχεια την απαιτούµενη διαδικασία αναµόρφωσης».
Στηνεπιστολή του ο Μπαντού, που πέθανε το 2001, καθιστούσε σαφές ότι οι αντιρρήσειςτου δεν αφορούσαν µόνο τον τρόπο αντιµετώπισης µιας χώρας από µια χούφτααξιωµατούχων. Αντιµετώπιζε ολόκληρο το πρόγραµµα των διαρθρωτικών προσαρµογώντου ΔΝΤ ως µια µορφή µαζικών βασανιστηρίων, καθώς «κυβερνήσεις και λαοίπου ουρλιάζουν από τον πόνο υποχρεώνονται να γονατίζουν µπροστά µαςτσακισµένοι, τροµοκρατηµένοι και κοµµατιασµένοι, ικετεύοντας για ένα ίχνοςλογικής και αξιοπρέπειας εκ µέρους µας. Όµως εµείς γελάµε απάνθρωπα στα µούτρατους και τα βασανιστήρια συνεχίζονται αµείωτα».
Μετά τηδηµοσίευση της επιστολής η κυβέρνηση του Τρινιντάντ και Τοµπάγκο ανέθεσε σε δύοανεξάρτητες επιτροπές να διερευνήσουν τις κατηγορίες και διαπιστώθηκε ότι ήτανσωστές: Το ΔΝΤ είχε διογκώσει και χαλκεύσει στατιστικά στοιχεία, µε ολέθριεςεπιπτώσεις για τη χώρα.
απόσπασμα από το βιβλίο
της Naomi Klein
«Το Δόγμα του Σοκ»
Advertisements
Αρέσει σε %d bloggers: