Category Archives: Λαογραφικά

ΟΙ ΣΑΡΑΚΑΤΣΑΝΟΙ από το χθές στο σήμερα…


γράφει ο Νίκος Ζυγογιάννης
Ένα πανάρχαιο πρωτοελληνικό ποιμενικό φύλο (κοινωνία ), οι Σαρακατσαναίοι, με αρχική κοιτίδα τη κεντρική και νότια οροσειρά της Πίνδου με επίκεντρο τα ʼγραφα διασκορπίστηκαν το 18ο αιώνα σε όλη την Ελλάδα. Ως νομάδες κτηνοτρόφοι (σκηνίτες) μετακινούνταν διαρκώς, το καλοκαίρι στα βουνά, στους κάμπους το χειμώνα (χειμαδιά-στράτα-βουνά). Η επικρατέστερη ετυμολογία του ονόματός τους δηλώνει τον ανυπότακτο χαρακτήρα τους κατά την περίοδο της Τουρκοκρατίας, από την τουρκική λέξη καρά = μαυροντυμένος…, η απο το σαράι  (κατοικία ,σπίτι) και την τουρκική μετοχή κατσιάν =φεύγων (φυγάς, ανυπότακτος… )…
Η γλώσσα τους, ελληνική ( αρχαιοελληνική) , απαλλαγμένη από ξένα στοιχεία, παράλληλα με τη διατήρηση της αυθεντικότητας των εθίμων, κανόνων συμπεριφοράς και διαβίωσης αποδεικνύει την πανάρχαια  ελληνικότητα τους. Σε αυτά  και άλλα πολλά στοιχεία στηρίζεται  η διάκριση τους από τους Βλάχους (Βλαχόφωνους Έλληνες), που μιλούσαν εκτός από τα ελληνικά και τα Βλάχικα Το μόνο κοινό στοιχείο,ήταν το κτηνοτροφικό επάγγελμα .. 
Η οικονομική και κοινωνική ζωή των Σαρακατσιάνων ήταν οργανωμένη με ένα είδος συνεταιρισμού το «Τσελιγκάτο», για την καλύτερη παραγωγική συνεργασία και διάθεση των κτηνοτροφικών τους προϊόντων. Ο τσέλιγκας (αρχιποιμένας)-πλούσιος κτηνοτρόφος με πολλά πρόβατα- ήταν ο αρχηγός, επιφορτισμένος με υποχρεώσεις που αφορούσαν τα οικονομικά αλλά και τα κοινωνικά προβλήματα του τσελιγκάτου. Η διαβίωσή τους εξασφαλίζονταν στο «κονάκι», ένα καλύβι φτιαγμένο με σάλωμα.   Η Σαρακατσάνικη οικογένεια ήταν πατριαρχική. Αυστηρή πειθαρχία και άγραφοι, απαρασάλευτοι νόμοι όριζαν τη συμπεριφορά του κάθε μέλους της…
Η εκπαίδευση τους ήταν στοιχειώδης, λόγω των συνεχών μετακινήσεών τους. Αλλά η πίστη τους στα θρησκευτικά και λατρευτικά έθιμα καθώς και στις παραδόσεις ήταν μεγάλη. Η χαρά και η λύπη ήταν συνυφασμένη με ένα μεγάλο κύκλο εκδηλώσεων και ιεροτελεστιών που τηρούσαν με ευλάβεια. Ο γάμος ήταν ένα πολυδιάστατο κοινωνικό φαινόμενο με ένα κύκλο πράξεων και συμβόλων. Τα τραγούδια τους αποτελούν παρακαταθήκη για τους νεότερους στην προσπάθεια για τη διατήρηση της εθνικής και πολιτιστικής ταυτότητας του λαού μας. Οι χοροί τους λεβέντικοι, έχουν την καταγωγή τους στον αρχαίο ελληνικό ρυθμό. Η φλογέρα ήταν το κατεξοχήν μουσικό όργανο του Σαρακατσάνου τσοπάνη. Τα έργα της λαϊκής τέχνης είναι εμπνευσμένα από την καθημερινή ζωή τους και έχουν πρακτική αξία: υπέροχα ξυλόγλυπτα και όμορφα υφαντά. Η χαρακτηριστική σοβαρότητα των σκούρων χρωμάτων στις φορεσιές, τα υπέροχα χρώματα και σχέδια στις μικρές ποδιές από χοντρό μάλλινο ύφασμα, ο ολοκέντητος κόκκινος φλάμπουρας του γάμου με θέματα αυστηρής συμμετρίας ανάμεσα και γύρω από τις τέσσερις γωνίες του σταυρού είναι μερικά από τα στοιχεία της Σαρακατσιάνικης τέχνης.
Η συμβολή των Σαρακατσαναίων στην επανάσταση του 1821 ήταν αποφασιστικής σημασίας. Πολλά είναι τα ονόματα Σαρακατσάνων αρματολών και κλεφτών (Κατσαντώνης, Καραισκάκης. Δίπλας κ.α.) Αλλά και κατά το Μακεδονικό Αγώνα η συμμετοχή τους υπήρξε αμέριστη, επίσης αντιστάθηκαν σε όλους τους κατακτητές…      
                                 
Από τα μέσα του 20ου αιώνα (1950) και μετά οι Σαρακατσάνοι άρχισαν να εγκαταλείπουν τα βουνά, εγκαταστάθηκαν σε πόλεις και χωριά και ασχολούνται με κάθε είδους επαγγέλματα. Όμως οι αρχές τους και οι αξίες της ζωής δεν άλλαξαν… Πολιτιστικοί σύλλογοι, λαογραφικά μουσεία, έντυπο υλικό (βιβλία,εφημερίδες και περιοδικά), συνέδρια και ημερίδες, το πανελλήνιο αντάμωμα (στο Περτούλι Τρικάλων την τελευταία Κυριακή του Ιουνίου) και άλλα τοπικά σε διάφορα μέρη της χώρας που αναβιώνουν σκηνές απο την καθημερινή ζωή των Σαρακατσιαναίων  διατηρούν ζωντανή την εθνική και πολιτιστική μνήμη των σύγχρονων Σαρακατσάνων,για να αντισταθούν στην αφομοιωτική και ισοπεδωτική τάση της εποχής μας …     
                                                              
ΝΙΚΟΣ  Γ. ΖΥΓΟΓΙΑΝΝΗΣ
                         καθηγητής
Πρ. πρόεδρος  Πανελλ. Σ. Σαρακατσαναίων

ΣΑΡΑΚΑΤΣΑΝΟΙ, ΟΙ ΝΟΜΑΔΕΣ ΤΩΝ ΑΓΡΑΦΩΝ


Από τα χειμαδιά της Αλιάρτου…στα βοσκοτόπια της Νιάλας

Έθιμα και παραδόσεις των Χριστουγέννων. Tα Χριστούγεννα σ’ όλη την Ελλάδα


Με έθιμα και παραδόσεις που έχουν τις ρίζες τους βαθιά πίσω στο χρόνο, ετοιμάζονται όλες οι περιοχές της Ελλάδας να υποδεχτούν τη γέννηση του Χριστού. Πόλεις και χωριά σε όλη τη χώρα «στολίστηκαν», φωτίστηκαν και οι προετοιμασίες για την άφιξη της πιο χαρούμενης γιορτής της Χριστιανοσύνης …

ΡΟΥΜΕΛΗ

«Τσιγαρίθρες», λουκάνικα, «μπουμπάρια», «χριστόψωμα»… «βασιλόψωμα» «βασιλοκουλούρες», μπακλαβάδες και πολλά κάλαντα είναι γεμάτα τα Χριστούγεννα και η Πρωτοχρονιά στη
Ρούμελη.

Τα έθιμα ξεκινούν από την παραμονή των Χριστουγέννων και ολοκληρώνονται μετά την Πρωτοχρονιά. Ξεκινούν με την «χοιροσφαγή» αλλά και τον τρόπο με τον οποίο σφάζουν τα γουρούνια και φτάνει μέχρι το «πάντρεμα της φωτιάς». Συνοδεύονται με γλέντι, με κάλαντα και αρκετά μεγάλο τελετουργικό […]

Στα χωριά της Δυτικής Φθιώτιδας και του Δομοκού της Παρνασσίδας και της Δωρίδας η «σφαγή των χοίρων» η λεγόμενη «χοιροσφαγή» παίρνει ένα εντελώς διαφορετικό χαρακτήρα. Σχεδόν σε κάθε σπίτι υπάρχει γουρούνι. Οι κάτοικοι και οι προσκεκλημένοι σε ομάδες ξεκινούν το σφάξιμο από σπίτι σε σπίτι. Μάλιστα προσδίδουν ένα τελετουργικό στην «χοιροσφαγή». Είναι απαραίτητο να υπάρχει φωτιά και ζεστό νερό, να υπάρχει κάρβουνο και λιβάνι και την ώρα που γίνεται η σφαγή, η νοικοκυρά, θα πρέπει να τα ρίξει πάνω στη σφαγή. Μάλιστα στο στόμα του χοίρου συνηθίζεται να τοποθετούν ένα λεμόνι για να μένει ανοιχτό.

Στη συνέχεια τοποθετούν το χοιρινό ανάμεσα σε δύο ξύλα μεγάλα και αρχίζουν το «ξεπάστωμα». Όταν τελειώσουν όλους του χοίρους της γειτονιάς αρχίζει το γλέντι ενώ την ίδια ώρα οι νοικοκυρές ξεκινούν να φτιάξουν λουκάνικα «τσιγαρίθρες» και «μπουμπάρια». Σε ένα μεγάλο καζάνι ρίχνουν τμήματα από το λίπος του χοίρου που έχει και κομμάτια κρέας πάνω του, το βάζουν στη φωτιά και αυτό αρχίζει να λιώνει. Συλλέγουν το ρευστό λίπος σε δοχεία και ότι απομένει στο τέλος είναι «τσιγαρίθρες». Το «σβήνουν» με καλό κρασί και είναι από τους πρώτους μεζέδες στο γλέντι.

Τα πνευμόνια, και την σπλήνα και άλλα εντόσθια μαζί με πράσο, ρύζι και μυρωδικά οι νοικοκυρές στη Φθιώτιδα τα χρησιμοποιούν για να φτιάξουν «μπουμπάρια». Όλη αυτή την μάζα την περνούν μέσα σε ένα έντερο και στη συνέχεια τα βράζουν για αρκετή ώρα. Από κει και μετά μεταφέρονται στο φούρνο για να ροδοκοκκινίσουν και αποτελούν έναν πρώτης τάξεως μεζέ για τις επόμενες μέρες.

Τα ξημερώματα των Χριστουγέννων σε ορισμένες περιοχές όπως σε αυτές τις Λοκρίδας το «τσικνίζουν». Μετά το τέλος της Θείας Λειτουργίας τα ξημερώματα των Χριστουγέννων ανάβουν τις φωτιές και πριν ακόμα βγει ο ήλιος έχουν ήδη στήσει το Χριστουγεννιάτικο τραπέζι με χοιρινά και μεζέδες.

Στα χωριά της δυτικής Φθιώτιδας τα ξημερώματα των Χριστουγέννων συνηθίζουν να «αρραβωνιάζουν τη φωτιά». Οι νοικοκυρές τοποθετούν στο τζάκι ένα πολύ μεγάλο ξύλο και εκείνη την ώρα σύμφωνα με την παράδοση ό,τι ζητήσεις μπορεί να γίνει. Βεβαίως αυτό που θα ζητήσεις πρέπει να αφορά στα παιδιά και όχι στους παντρεμένους.

Όμως μετά τους «αρραβώνες» έχουμε το «πάντρεμα της φωτιάς» που γίνεται τα ξημερώματα της πρωτοχρονιάς. Στο τζάκι την παραμονή της πρωτοχρονιάς μπαίνουν δύο μεγάλα ξύλα. Ο νοικοκύρης φροντίζει να είναι ακριβώς ίδια και να καίγονται το ίδιο. Σύμφωνα με την παράδοση τα δύο ξύλα συμβολίζουν την αλλαγή της ημέρας αλλά και την αλλαγή του χρόνου. Η παράδοση επιμένει ότι όποια ευχή και αν κάνει κάποιος εκείνη τη μέρα ακόμη και κατάρα, αυτή θα πιάσει τόπο. Σε άλλες περιοχές της Φθιώτιδας αυτό έχει αντικατασταθεί με το «σπούρνι». Ένα μικρό παιδί κάθεται σταυροπόδι μπροστά στο αναμμένο τζάκι, ρίχνει αλάτι πάνω στη φωτιά και κάνει διάφορες ευχές για την οικογένεια, για την υγεία, για τα σπαρτά που σύμφωνα με την παράδοση «πιάνουν τόπο». Αποζημίωση του μικρού παιδιού είναι το πρώτο καθι καλύτερο κομμάτι «μπακλαβά» που φτιάχνουν οι νοικοκυρές.

Είτε με καρύδια που είναι επικρατέστερο είτε με αμύγδαλα κάθε σπίτι στην Ρούμελη έχει το μπακλαβά του. Υπάρχει μάλιστα ανταγωνισμός στις νοικοκυρές για το ύψος που θα έχει το γλυκό τους, το μέγεθος του ταψιού που θα χρησιμοποιήσουν ενώ τις προηγούμενες ημέρες το ξενύχτι είναι δεδομένο για να ανοίξουν τα χειροποίητα «φύλλα».

Μέσα σε όλα τα άλλα ξεχωρίζουν το «βασιλόψωμο» και οι «βασιλοκουλούρες» που τρώγονται ανήμερα του Αγίου Βασιλείου, αφού από τον Αϊ Βασίλη πήρε το όνομά του. Σε ορισμένες περιοχές εκτός από αλεύρι οι νοικοκυρές βάζουν μέσα ρεβύθι αλεσμένο, ή ακόμη και ντόπιο καλαμπόκι. Βάζουν μέσα βασιλικό και μυρωδικά και πάνω του δημιουργούν διάφορα σχήματα και παραστάσεις οι οποίες έχουν σχέση με την καθημερινότητα. Αφορούν είτε στην παραγωγή και τα χωράφια, είτε στην υγεία και τα ακίνητα είτε στην οικογένεια. Μετά το ψήσιμο του είναι έτοιμο να κοπεί, την ώρα του φαγητού, το μεσημέρι της Πρωτοχρονιάς.

ΜΑΚΕΔΟΝΙΑ – ΘΡΑΚΗ

Στα χωριά της βόρειας Ελλάδας, από τις παραμονές των εορτών ο νοικοκύρης ψάχνει στα χωράφια και διαλέγει το πιο όμορφο, το πιο γερό, το πιο χοντρό ξύλο από πεύκο ή ελιά και το πάει σπίτι του. Αυτό ονομάζεται Χριστόξυλο και είναι το ξύλο που θα καίει για όλο το δωδεκαήμερο των εορτών, από τα Χριστούγεννα μέχρι και τα Φώτα, στο τζάκι του σπιτιού.

Η στάχτη των ξύλων αυτών προφύλασσε το σπίτι και τα χωράφια από κάθε κακό.Πριν ο νοικοκύρης φέρει το Χριστόξυλο, η νοικοκυρά φροντίζει να έχει καθαρίσει το σπίτι και με ιδιαίτερη προσοχή το τζάκι, ώστε να μη μείνει ούτε ίχνος από την παλιά στάχτη. Καθαρίζουν ακόμη και την καπνοδόχο, για να μή βρίσκουν πατήματα να κατέβουν οι καλικάντζαροι, τα κακά δαιμόνια, όπως λένε στα παραδοσιακά χριστουγεννιάτικα παραμύθια.

Το βράδυ της παραμονής των Χριστουγέννων, όταν όλη η οικογένεια θα είναι μαζεμένη γύρω από το τζάκι, ο νοικοκύρης του σπιτιού ανάβει την καινούρια φωτιά και μπαίνει στην εστία το Χριστόξυλο. Σύμφωνα με τις παραδόσεις του λαού, καθώς καίγεται το Χριστόξυλο, ζεσταίνεται ο Χριστός στη φάτνη Του. Σε κάθε σπιτικό, οι νοικοκυραίοι προσπαθούν το Χριστόξυλο να καίει μέχρι τα Φώτα.

Στις περιοχές της Μακεδονίας και της Θράκης εμφανίζεται το έθιμο των μεταμφιέσεων, που φαίνεται πως έχει σχέση με τους καλικάντζαρους.

Στα χωριά Πλατανιά και Σιταγροί του Νομού Δράμας συναντάμε το έθιμο των Μωμόγερων, το οποίο προέρχεται από του Πόντιους πρόσφυγες. Η ονομασία έχει τις ρίζες της στις λέξεις μίμος ή μώμος και γέρος και συνδέεται με τις μιμητικές κινήσεις των πρωταγωνιστών. Αυτοί, φορώντας τομάρια ζώων – λύκων, τράγων ή άλλων – ή ντυμένοι με στολές ανθρώπων οπλισμένων με σπαθιά, έχουν τη μορφή γεροντικών προσώπων.

Οι Μωμόγεροι εμφανίζονται καθ’ όλη τη διάρκεια του δωδεκαημέρου των εορτών, και προσδοκώντας τύχη για τη νέα χρονιά, γυρίζουν σε παρέες στους δρόμους των χωριών και τραγουδούν τα κάλαντα ή άλλους ευχετικούς στίχους. Όταν δύο παρέες συναντηθούν, κάνουν ψευτοπόλεμο μεταξύ τους, ώσπου η μία ομάδα να νικήσει και η άλλη να δηλώσει υποταγή.

Παραλλαγές του ίδιου εθίμου συναντώνται σε χωριά της Κοζάνης και της Καστοριάς, με την ονομασία Ραγκουτσάρια.

Στην Πέλλα αναβιώνει το έθιμο της «Κόλιντα Μπάμπω», όπου οι κάτοικοι ανάβουν φωτιές φωνάζοντας «κόλιντα μπάμπω», που σημαίνει «σφάζουν γιαγιά». Σύμφωνα με το έθιμο, οι φωτιές ανάβουν για να μάθουν οι άνθρωποι για τη σφαγή του Ηρώδη και να προφυλαχτούν.

Στη Σιάτιστα Κοζάνης αναβιώνουν οι «κλαδαριές», φωτιές που ανάβονται για να ζεστάνουν τον Χριστό, τα «κόλιαντα», κάλαντα στο τοπικό σιατιστινό ιδίωμα, και τα «μπουμπουσάρια», τα καρναβάλια με το καθαρά σιατιστινό Αϊβασιλιάτικο χορό.

Στη Φλώρινα, οι κάτοικοι υποδέχονται τη γέννηση του Χριστού ανάβοντας μεγάλες φωτιές στις 12 τα μεσάνυχτα, που συμβολίζουν τη φωτιά που άναψαν οι ποιμένες της Βηθλεέμ για να ζεσταθεί ο νεογέννητος Χριστός. Φωτιές ανάβουν επίσης και το βράδυ της Πρωτοχρονιάς.

ΘΕΣΣΑΛΙΑ

Ένα από τα σημαντικότερα χριστουγεννιάτικα έθιμα της Θεσσαλίας είναι το σφάξιμο του γουρουνιού. Η προετοιμασία για το σφάξιμο γινόταν με εξαιρετική φροντίδα, ενώ επακολουθούσε γλέντι μέχρι τα ξημερώματα, για να επαναληφθεί η ίδια διαδικασία την επόμενη και τη μεθεπόμενη μέρα. Τρεις-τέσσερις συγγενικές οικογένειες καθόριζαν με τη σειρά ποιά ημέρα θα έσφαζε το γουρούνι της. Η ημέρα αυτή καθιερώθηκε ως «γουρουνοχαρά ή γρουνουχαρά». Όταν μάλιστα προσκαλούσαν κάποιον, δεν έλεγαν «έλα να σφάξουμε το γουρούνι», αλλά «έλα, έχουμε γουρουνοχαρά».

Τα μεσάνυχτα της παραμονής των Χριστουγέννων γίνεται το λεγόμενο «τάισμα» της βρύσης. Οι κοπέλες, τα χαράματα των Χριστουγέννων, πηγαίνουν στην πιο κοντινή βρύση «για να κλέψουν το άκραντο νερό». Το λένε άκραντο, δηλαδή αμίλητο, γιατί δε βγάζουν λέξη σ’ όλη τη διαδρομή. Αλείφουν τις βρύσες του χωριού με βούτυρο και μέλι, με την ευχή, όπως τρέχει το νερό να τρέχει και η προκοπή στο σπίτι τον καινούργιο χρόνο και όπως γλυκό είναι το μέλι, έτσι γλυκιά να είναι και η ζωή τους.

Για να έχουν καλή σοδειά, όταν φτάνουν εκεί, την «ταΐζουν», με διάφορες λιχουδιές, όπως βούτυρο, ψωμί, τυρί, όσπρια ή κλαδί ελιάς. Έλεγαν μάλιστα πως όποια θα πήγαινε πρώτη στη βρύση, αυτή θα στεκόταν και η πιο τυχερή ολόκληρο το χρόνο. Έπειτα ρίχνουν στη στάμνα ένα βατόφυλλο και τρία χαλίκια, «κλέβουν νερό» και γυρίζουν στα σπίτια τους πάλι αμίλητες μέχρι να πιούνε όλοι από το άκραντο νερό. Με το ίδιο νερό ραντίζουν και τις τέσσερις γωνίες του σπιτιού, ενώ σκορπούν στο σπίτι και τα τρία χαλίκια.

Σε πολλά χωριά της Θεσσαλίας, επιστρέφοντας από την εκκλησία στο σπίτι, τα κορίτσια βάζουν παραδίπλα στο αναμμένο τζάκι κλωνάρια κέδρου που τα ξεδιαλέγουν, ενώ τα αγόρια τοποθετούν κλαδιά από αγριοκερασιά. Τα μικρά αυτά κλαδιά δέντρων αντιπροσωπεύουν τις προσωπικές τους επιθυμίες για την πραγματοποίηση μιας όμορφης ζωής. Φροντίζουν μάλιστα τα κλαδιά αυτά να είναι λυγερά και παρακολουθούν με ενδιαφέρον ποιο κλωνάρι θα καεί πρώτο, καθώς λένε πως αυτό είναι καλό σημάδι για το κορίτσι ή το αγόρι, αντίστοιχα, και συγκεκριμένα πως θα είναι αυτό που θα παντρευτεί πρώτο.

ΗΠΕΙΡΟΣ

«Tο αναμμένο πουρνάρι» είναι μια ωραία συνήθεια που βασίζεται σε μια παλιά παράδοση. Όταν γεννήθηκε ο Χριστός και πήγαν, λέει, οι βοσκοί να προσκυνήσουν, ήταν νύχτα σκοτεινή. Βρήκαν κάπου ένα ξερό πουρνάρι κι έκοψαν τα κλαδιά του. Πήρε ο καθένας από ένα κλαδί στο χέρι, του έβαλε φωτιά και γέμισε το σκοτεινό βουνό χαρούμενες φωτιές και τριξίματα και κρότους. Από τότε, λοιπόν, έχουν τη συνήθεια στα χωριά της Άρτας, όποιος πάει στο σπίτι του γείτονα, για να πει τα χρόνια πολλά, καθώς και όλα τα παιδιά τα παντρεμένα, που θα πάνε στο πατρικό τους, για να φιλήσουν το χέρι του πατέρα και της μάνας τους, να κρατούν ένα κλαρί πουρνάρι, ή ό,τι άλλο δεντρικό που καίει τρίζοντας. Στο δρόμο το ανάβουν και το πηγαίνουν έτσι αναμμένο στο πατρικό τους σπίτι και γεμίζουν χαρούμενες φωτιές και κρότους τα σκοτεινά δρομάκια του χωριού.

Στα Γιάννενα δεν κρατούν ολόκληρο το πουρνάρι αναμμένο στο χέρι τους, αλλά κρατούν στη χούφτα τους μια χεριά δαφνόφυλλα και πουρναρόφυλλα, που τα πετούν στο τζάκι, μόλις μπούνε και καλημερίζουν. Κι όταν τα φύλλα τα ξερά πιάσουν φωτιά κι αρχίσουν να τρίζουν και να πετάνε σπίθες, εύχονται: «Αρνιά, κατσίκια, νύφες και γαμπρούς!» Αυτή είναι η καλύτερη ευχή για κάθε νοικοκύρη. Να προκόβουν τα κοπάδια του, να πληθαίνει η φαμελιά του, να μεγαλώνουν τα κορίτσια και τα παλικάρια του, να του φέρνουν στο σπίτι νύφες και γαμπρούς, να του δώσουν εγγόνια που δε θ’ αφήσουν τ’ όνομα το πατρικό να σβήσει.

ΚΡΗΤΗ

Το ζύμωμα του χριστόψωμου θεωρείται έργο θείο και είναι έθιμο καθαρά Χριστιανικό. Οι γυναίκες φτιάχνουν τη ζύμη με ιδιαίτερη ευλάβεια και υπομονή. Το ζύμωμα είναι μια ιεροτελεστία. Χρησιμοποιούν ακριβά υλικά, όπως ψιλοκοσκινισμένο αλεύρι, ροδόνερο, μέλι, σουσάμι, κανέλα και γαρίφαλα, και κατά τη διάρκεια του ζυμώματος λένε: «Ο Χριστός γεννιέται, το φως ανεβαίνει, το προζύμι για να γένει.» Πλάθουν το ζυμάρι και παίρνουν τη μισή ζύμη και φτιάχνουν μια κουλούρα. Με την υπόλοιπη φτιάχνουν σταυρό με λουρίδες απ’ τη ζύμη. Στο κέντρο βάζουν ένα άσπαστο καρύδι ή ένα αυγό, συμβολίζοντας τη γονιμότητα.

Για το χριστουγεννιάτικο τραπέζι, το Χριστόψωμο είναι ευλογημένο ψωμί, αφού αυτό θα στηρίξει τη ζωή του νοικοκύρη και της οικογένειάς του. Το κόβουν ανήμερα τα Χριστούγεννα, δίνοντας πολλές ευχές.

lamianews.blogspot.com
kontiloforos.blogspot.com

ΑΝΑΒΙΩΣΗ ΤΟΥ ΜΙΚΡΑΣΙΑΤΙΚΟΥ ΕΘΙΜΟΥ "ΒΑΡΒΑΡΑ" ΣΤΗ ΘΗΒΑ


Το ΔΣ της Ενωσης Μικρασιατών Θήβας σας προσκαλεί στην αναβίωση για έκτη συνεχή χρονιά του Μικρασιάτικου Εθίμου ‘ΒΑΡΒΑΡΑ 2010′ το Σάββατο 4 Δεκεμβρίου 2010 , ώρα 18:00 στην κεντρική πλατεία του Συνοικισμού Θήβας. Ενός εθίμου με ιστορία 2500 ετών, προς τιμήν της Εκάτης και της Δήμητρας στην Ιωνική γη γιορτάζονταν τα “πολυσπόρια” όπως ονομάζονταν στην αρχαιότητα, ξορκίζοντας τις αρρώστιες.
Αργότερα οι Μικρασιάτες συνέχισαν αυτό το έθιμο στα τρίστρατα της χωριών και πόλεων της Μικράς Ασίας και σχετίστηκε με την γιορτή της Αγίας Βαρβάρας.
Οι καλεσμένοι θα έχουν την ευκαιρία να δοκιμάσουν τα βάρβαρα καθώς και παραδοσιακά γλυκά και εδέσματα που παρασκευάζουν οι γυναίκες του Συλλόγου μας. Θα ακολουθήσει παραδοσιακό γλέντι με χορό και τραγούδια της μικρασίας.
ΤΟ ΔΣ
exeisminima.gr

ΟΙ ΔΗΜΟΤΙΚΟΙ ΜΑΣ ΧΟΡΟΙ


Χορός είναι η, με ρυθμικές κινήσεις, έκφραση της ψυχικής κατάστασης του ατόμου  που χορεύει.

                Ο χορός αποτελείται από 3 μέρη:

             1. ΚΙΝΗΣΗ – είναι τα βήματα που γίνονται στο χορό
             2. ΜΕΛΟΣ – η μουσική του χορού, η μελωδία
             3. ΛΟΓΟΣ – τα λόγια που λέγονται στο τραγούδι

                Ανάλογα με το χαρακτήρα τους οι ελληνικοί χοροί διαιρούνται, σύμφωνα και με τον Πλάτωνα, σε Θρησκευτικούς, Πολεμικούς και Ειρηνικούς.

                Τα μουσικά όργανα που χρησιμοποιούμε ακόμη και σήμερα στους δημοτικούς χορούς είναι τα εξής:


ΕΓΧΟΡΔΑ Λαγούτο, μπαγλαμάς, βιολί, νησιώτικη λύρα, ποντιακή λύρα (κεμεντζές), σαντούρι, ούτι, κανονάκι και μπουζούκι.              

ΠΝΕΥΣΤΑ   Κλαρίνο, φλογέρα, καραμούζα, πίπιζα ή ζουρνάς, γκάιντα ή τσαμπούνα ή ασκομαντούρα, σουραύλι               
ΚΡΟΥΣΤΑ   Νταούλι, νησιώτικο τουμπί, ντέφι, τουμπελέκι, τρίγωνο, η ταμπουτσά της Κύπρου & μασιά  

                Όσον αφορά τώρα τα δημοτικά μας τραγούδια (σπουδαίο κεφάλαιο στην Ιστορία της μουσικής), είναι η μελωδική φωνή κι η αδάμαστη ψυχή του υπέροχου λαού μας. Είναι η χαρά και η λύπη ενός γλυκόλαλου λαϊκού τραγουδιστή. Τους στίχους και τις νότες του, γράφει ο ανώνυμος ελληνικός λαός, ο ανώνυμος στιχουργός και μουσουργός των αιώνων. Μ’ αυτές εξωτερίκευε τον κόσμο της ψυχής του. Το δημοτικό τραγούδι είναι το ρωγοβύζι της ελληνικής φυλής. Ο μεγάλος μουσουργός Ζιμπέλιους είπε: «Ω, Ελλάς! Εάν θέλεις κάτι να θαυμάσεις, θαύμασε τα δημοτικά σου τραγούδια! «. Και ο Γκαίτε είπε: » Εάν μπορούσα να γράψω έστω κι ένα ελληνικό δημοτικό τραγούδι, θα απέρριπτα ό,τι έχω γράψει μέχρι σήμερα!…»

                Τα Δημοτικά τραγούδια χωρίζονται σε 4 κατηγορίες:
                α) ΔΙΗΓΗΜΑΤΙΚΑ, με ρομαντικές υποθέσεις
                β) ΙΣΤΟΡΙΚΑ
                γ) ΚΛΕΦΤΙΚΑ, με κατορθώματα κλεφτών & αρματολών.
            δ) ΙΔΙΩΤΙΚΑ, που έχουν ως θέμα τους όλες τις λεπτομέρειες της κοινωνικής & οικογενειακής ζωής του Έλληνα. Περιλαμβάνονται σ’ αυτά, τραγούδια του γάμου, της γέννησης, της βάφτισης, εορταστικά, της ξενιτιάς και μοιρολόγια.

                Στη ρίζα κάθε δημοτικού τραγουδιού υπήρχε ένας τραγουδιστής. Τα λόγια όμως του τραγουδιού αυτού, τα επαναλάμβαναν διάφοροι τραγουδιστές, που πρόσθεταν, αφαιρούσαν ή προσάρμοζαν το τραγούδι στην κάθε περίσταση.

                Έτσι σιγά-σιγά ο λαός δημιούργησε όπως αυτός ήθελε το τραγούδι και καθώς ξεχάστηκε ο πρώτος ποιητής, προέκυψε το δημοτικό τραγούδι, σαν δημιούργημα του λαού κι όχι κάποιου συγκεκριμένου ποιητή. Δημοτικούς ελληνικούς παραδοσιακούς χορούς έχουμε περισσότερους από 300… Οι κυριότεροι απ` αυτούς είναι οι παρακάτω:

                ΣΥΡΤΟΣ ή ΚΑΛΑΜΑΤΙΑΝΟΣ         
      Πανελλήνιος χορός που χορεύεται από άνδρες & γυναίκες. Φαίνεται πως είναι ο αρχαίος «όρμος», όπως τον ονομάζει ο Λουκιανός. Κι αυτό, γιατί οι απεικονίσεις χορών σε διάφορα αρχαία αγγεία και τοιχογραφίες έχουν πολλά απ` τα χαρακτηριστικά του γνωρίσματα. Το όνομα Καλαματιανός το πήρε ΟΧΙ από την πόλη της Καλαμάτας, αλλά απ` τον τίτλο του τραγουδιού «Μωρ` Καλαματιανούλαμ’». Έχει όμως κι άλλα ονόματα, όπως Συρτός, ίσιος κλπ. Τα βασικά του βήματα είναι 12 & χορεύονται συγχρόνως απ` όλους τους χορευτές. Η δε μουσική του έχει μέτρο των 7/8.

                ΤΣΑΜΙΚΟΣ
                Ο Τσάμικος, που λέγεται & κλέφτικος, επειδή χορευόταν από τους αρματολούς & κλέφτες, είναι ο πιο λεβέντικος & χαρακτηριστικός απ` όλους τους ελληνικούς χορούς. Παλιότερα ήταν ανδρικός χορός, σήμερα όμως χορεύεται & από γυναίκες.

                Τ’ όνομά του ΤΣΑΜΙΚΟΣ το πήρε από τη Τσαμουριά, περιοχή της Παραμυθιάς, Φιλιατών, Πάργας & μερικών άλλων χωριών του νομού Θεσπρωτίας. Τα βήματά του ποικίλουν από περιοχή σε περιοχή. Συνήθως στα χωριά χορεύεται με 8 ή 10 βήματα. Βέβαια έχει πια καθιερωθεί να χορεύεται με 12 ή 16 βήματα στα σχολεία & από οργανωμένα χορευτικά συγκροτήματα. Έχει πολλές παραλλαγές (φιγούρες). Η λαβή των χεριών γίνεται απ` τις παλάμες με λυγισμένους τους αγκώνες. Το μέτρο του είναι 3/4.


            ΗΠΕΙΡΩΤΙΚΟΙ ΧΟΡΟΙ

                ΚΟΦΤΟΣ              
  Ηπειρώτικος χορός, που εξυμνεί την ανδρεία & την παλικαριά. Είναι ζωηρός & λεβέντικος. Τ’ όνομά του το πήρε από το απότομο σταμάτημα της μουσικής κάθε 22 βήματα, όπου ο χορευτής σταματάει την κίνηση & σηκώνει τα χέρια του προς τα πάνω. Το σταμάτημα αυτό είναι αρκετό, για να θαυμάσουν & να καμαρώσουν όλοι το παράστημά του. Χορεύεται από άνδρες & γυναίκες με λαβή απ` τις παλάμες & λυγισμένους τους αγκώνες προς τα πάνω.
                Το μέτρο του χορού είναι τα 2/4. Τα βήματά του είναι σαν του καλαματιανού. Αρχική θέση είναι η προσοχή.

               
ΦΥΣΟΥΝΙ
                Χορεύεται στην Πρέβεζα, κυρίως από γυναίκες, με λαβή των χεριών απ` τους ώμους. Τ’ όνομά του το πήρε από κάποιον αέρα, που φυσάει στην περιοχή αυτή. Γι’ αυτό & ο ρυθμός του χορού είναι γρήγορος, σε αντίθεση βέβαια με τους άλλους ηπειρώτικους χορούς. Αποτελείται από 16 βήματα. Το μέτρο του χορού είναι τα 9/8.

               
ΡΟΒΑΣ
                Χορεύεται στην Ήπειρο, συνήθως από γυναίκες, με λαβή των χεριών απ’ τις παλάμες. Ο χορός αποτελείται από 32 βήματα, που χωρίζουμε σε 4 μέρη των 8 βημάτων & από καλαματιανό, που επαναλαμβάνεται 2 φορές. Το μέτρο του χορού είναι τα 2/4.

               
ΒΛΑΧΑ ΚΟΝΙΤΣΑΣ ή ΚΕΝΤΗΜΕΝΗ ΠΟΔΙΑ
               
Λέγεται έτσι γιατί χορεύεται στην Κόνιτσα της Ηπείρου, & «κεντημένη ποδιά», από τα λόγια που λέγονται στο τραγούδι. Χορεύεται από γυναίκες με λαβή των χεριών από τις παλάμες & σε ρυθμό 2/4.

               
ΣΥΡΤΟΣ ΣΤΑ ΤΡΙΑ
                Ο χορός αυτός, εκτός από την Ήπειρο, χορεύεται & σ` άλλες περιοχές, όπως στη Θεσσαλία & τη Μακεδονία, από άνδρες & γυναίκες. Αποτελείται από 6 περπατητά αργά βήματα. Τα βήματα του χορού αυτού τα βρίσκουμε σε πολλούς άλλους χορούς. Το μουσικό μέτρο είναι τα 2/4.

               
ΓΙΑΝΝΙΩΤΙΚΟΣ ή ΓΚΙΟΥΛ ΜΠΑΞΕ        
        Χορεύεται από άνδρες & γυναίκες στην Ήπειρο και κυρίως στην περιοχή των Ιωαννίνων, με λαβή των χεριών απ` τις παλάμες και σε ρυθμό 2/4. Αρχική θέση είναι η προσοχή.

                Ο χορός αποτελείται από 2 μέρη. Το 1ο μέρος αποτελείται από 15 βήματα που επαναλαμβάνονται 2 φορές & το 2ο μέρος από 16 βήματα. Οκτώ βήματα γίνονται προς τη φορά & οκτώ αντίθετα της φοράς.

               
ΜΕΝΟΥΣΗΣ
                Χορεύεται από άνδρες & γυναίκες στην Ήπειρο, με λαβή των χεριών απ` τους ώμους με το γνωστό τραγούδι » Ο Μενούσης, ο Μπιρμπίλης κι ο Μεχμέτ Αγάς……..». Ο χορός αποτελείται από 10 βήματα. Αρχική θέση είναι η διασταύρωση του δεξιού ποδιού πάνω από το αριστερό, όπως και στον Τσάμικο. Το μέτρο του χορού είναι τα 2/4.

               
ΖΑΓΟΡΙΣΙΟΣ          
      Χορεύεται από άνδρες και γυναίκες στο Ζαγόρι της Ηπείρου, με λαβή των χεριών από τους καρπούς και λυγισμένους τους αγκώνες. Ο χορός αποτελείται από 16 βήματα που τα χωρίζουμε σε 4 τετράδες. Το μέτρο του χορού είναι τα 5/8. Αρχική θέση είναι η προσοχή.

               
ΔΟΝΤΙΑ ΠΥΚΝΑ              
  Χορεύεται από άνδρες και γυναίκες στην Ήπειρο και κυρίως στην περιοχή Ιωαννίνων, με λαβή των χεριών απ` τις παλάμες. Τ’ όνομά του το πήρε απ` τα λόγια που λέγονται στο τραγούδι ( Δόντια πυκνά και μαργαριταρένια…). Ο χορός αποτελείται από 2 μέρη. Το 1ο μέρος έχει 12 βήματα που επαναλαμβάνονται 3 φορές. Το 2ο μέρος αποτελείται από 16 πηδηχτά βήματα προς τη φορά. Αρχική θέση είναι η προσοχή και μέτρο τα 3/8.

                ΠΩΓΩΝΙΣΙΟΣ (ΒΑΣΙΛΙΚΟΣ)
                Χορεύεται στην περιοχή της επαρχίας Πωγωνίου Ιωαννίνων, από άνδρες και γυναίκες, με το γνωστό τραγούδι » Βασιλικός θα γίνω στο παραθύρι σου». Ο χορός αποτελείται από 2 μέρη. Το 1ο μέρος έχει 6 βήματα, που επαναλαμβάνονται 6 φορές. Το 2ο μέρος αποτελείται από 24 σταυρωτά βήματα, που χορεύονται με το αριστερό πόδι πάνω απ’ το δεξί. Οι χορευτές πιάνονται απ’ τις παλάμες με λυγισμένους τους αγκώνες και αρχίζουν το χορό με το αριστερό πόδι. Αρχική θέση είναι η προσοχή και μουσικό μέτρο τα 4/4 και τα 2/4.

                ΓΙΑΤΡΟΣ                
Τ’ όνομά του το πήρε απ’ τα λόγια του τραγουδιού που αναφέρονται «στο γιατρό το Νικολή». Χορεύεται από άνδρες και γυναίκες στην περιοχή Κορυτσάς της Βορείου Ηπείρου με λαβή των χεριών απ’ τους καρπούς και λυγισμένους τους αγκώνες. Τα βήματα του χορού είναι 11. Στο 11ο βήμα έχουμε ένα απότομο σταμάτημα και χτυπάμε δυνατά το έδαφος με το αριστερό ή με το δεξί πόδι, ανάλογα με το πόδι που θα ξεκινήσουμε κι αυτό γιατί μπορούμε ν’ αρχίσουμε το χορό είτε με το αριστερό είτε με το δεξί. Αρχική θέση είναι η προσοχή και μουσικό μέτρο τα 2/4.

            ΘΕΣΣΑΛΙΚΟΙ ΧΟΡΟΙ

                ΣΒΑΡΝΙΑΡΑ ή το ΝΕΡΟ ΣΤΟ ΡΕΜΑ
                Χορεύεται από άνδρες και γυναίκες στη Θεσσαλία με λαβή των χεριών απ’ τις παλάμες. Είναι αργός χορός, που χορεύεται σε κύκλο ή και ζευγάρια, με το τραγούδι » Το νερό στο ρέμα» . Πήρε το όνομα ΣΒΑΡΝΙΑΡΑ γιατί στο χορό σέρνουν τα πόδια (σβαρνίζουν). 

                Σβαρνιάρα επίσης ονομάζουν και την Καραγκούνα που χορεύουν συνέχεια μπροστά, προς τη φορά, με τα ίδια βήματα του Καλαματιανού, αλλά πολύ βαριά και αργά και με το τραγούδι «Καραγκούνα πάει στη βρύση». Αφού χορέψουν αρκετές φορές τη Σβαρνιάρα, το γυρίζουν μετά στην Καραγκούνα. Αρχική θέση είναι η προσοχή. Το μουσικό μέτρο είναι τα 2/4.

               
ΚΑΡΑΓΚΟΥΝΑ
               
Χορεύεται από άνδρες & γυναίκες σ’ ολόκληρη τη Θεσσαλία, με λαβή των χεριών απ’ τις παλάμες & λυγισμένους τους αγκώνες. Σχετικά με την προέλευση της λέξης Καραγκούνα, επικρατούν διάφορες εκδοχές. Μία εκδοχή είναι ότι πήρε το όνομά της απ’ τους Καραγκούνηδες, που είναι κάτοικοι της Θεσσαλίας & ασχολούνται με τη γεωργία & την κτηνοτροφία. Άλλη εκδοχή είναι ότι προήλθε από το Καρα – γκούνα, που σημαίνει μαύρη γούνα. Είναι αργός & μεγαλοπρεπής χορός. Αρχική θέση είναι η προσοχή. Αποτελείται από 3 μέρη των 8 βημάτων, και Καλαματιανό, που επαναλαμβάνεται 2 φορές. Το μέτρο του χορού είναι τα 4/4 & 2/4.

                ΠΗΛΕΙΟΡΙΤΙΚΟΣ               
Χορεύεται από άνδρες & γυναίκες στο Πήλιο, με λαβή των χεριών απ’ τις παλάμες. Αντίθετα με τους άλλους θεσσαλικούς χορούς, που χορεύονται αργά, είναι πολύ γρήγορος. Αποτελείται από 12 βήματα. Αρχική θέση η προσοχή. Το μουσικό μέτρο είναι τα 2/4.

            ΧΟΡΟΣ ΠΕΛΟΠΟΝΝΗΣΟΥ

                ΤΣΚΩΝΙΚΟΣ
               
Χορεύεται από άνδρες & γυναίκες στην Τσακωνιά της επαρχίας Κυνουρίας, του νομού Αρκαδίας, απ’ την οποία πήρε και τ’ όνομά του, με λαβή των χεριών απ’ τους αγκώνες (αγκαζέ). Ο χορός αναπαριστάνει την είσοδο & έξοδο του Θησέα απ’ το λαβύρινθο. Γι’ αυτό όταν χορεύεται, γίνονται διάφοροι ελιγμοί & σχηματισμοί (σαλίγκαρος). Αρχική θέση η προσοχή. Το μουσικό μέτρο είναι τα 5/4 ή 5/8. Ο χορός αποτελείται από 2 μέρη των 5 βημάτων.

            ΧΟΡΟΙ ΜΑΚΕΔΟΝΙΑΣ

                ΣΥΡΤΟΣ ΜΑΚΕΔΟΝΙΑΣ (ΚΑΠΟΥΤΖΗΔΩΝ)                
Χορεύεται από άνδρες & γυναίκες στην Πυλαία ή Καπουτζήδα της Θεσσαλονίκης, με λαβή των χεριών απ’ τις παλάμες. Αρχική θέση είναι η προσοχή. Το μουσικό μέτρο του χορού είναι τα 2/4. Ο χορός αποτελείται από 12 βήματα.

                ΓΕΡΑΚΙΝΑ                
Χορεύεται από γυναίκες στη Νιγρίτα της Μακεδονίας. Ο χορός αποτελείται από 3 μέρη. Αρχική θέση είναι η προσοχή και το μέτρο είναι τα 7/8.

                ΠΑΡΤΑΛΟΣ                
Είναι ανδρικός χορός που χορεύεται στην Πυλαία ή Καπουτζήδα της Θεσσαλονίκης, με λαβή των χεριών απ’ τις παλάμες και λυγισμένους τους αγκώνες, ή και από τους ώμους. Αποτελείται από 6 βασικά βήματα. Αρχική θέση είναι η προσοχή και μουσικό μέτρο τα 2/4.

                3ος ΑΝΤΙΚΡΙΣΤΟΣ ΜΑΚΕΔΟΝΙΑΣ                
Χορεύεται από άνδρες & γυναίκες, ο ένας απέναντι στον άλλο, δηλ. η ντάμα απέναντι στον καβαλιέρο (αντικριστά) και σε απόσταση 3-4 μέτρα. Στο δεξί χέρι κρατάνε όλοι μαντίλι που το κουνάνε στο ρυθμό του χορού. Το αριστερό χέρι, οι μεν γυναίκες το βάζουν στη μεσολαβή, οι δε άνδρες πίσω στη μέση. Ο χορός αποτελείται από 4 βήματα που εκτελούνται μια φορά με το δεξί και μία με το αριστερό πόδι. Με τα βήματα αυτά γίνονται διάφοροι σχηματισμοί.

            ΧΟΡΟΙ ΘΡΑΚΗΣ

                ΑΡΑΔΙΑΣΤΕΙΤΕ ΣΤΟ ΧΟΡΟ                
Χορεύεται από άνδρες και γυναίκες στη Θράκη, με λαβή των χεριών απ’ τα ζωνάρια & με το τραγούδι «Αραδιαστείτε αμάλ κελ αμάν, αραδιαστείτε στο χορό», απ’ όπου πήρε και το όνομά του. Ο χορός αποτελείται από 6 βήματα, που εκτελούνται με μία τρεμουλιαστή κίνηση ολοκλήρου του σώματος. Αρχική θέση είναι η προσοχή και μουσικό μέτρο τα 2/4.

                ΖΩΝΑΡΑΔΙΚΟΣ (ΖΟΥΝΑΡΑΔΙΚΟΣ)             
  Ονομάζεται ζουναράδικος, γιατί οι χορευτές πιάνονται απ’ τα ζωνάρια (ζουνάρια). Είναι ανδρικός χορός και κυρίως των γερόντων, που όταν χορεύουν σκύβουν λίγο μπροστά. Βέβαια υπάρχουν πολλοί ζωναράδικοι χοροί που χορεύονται με 6, με 8 και με 12 βήματα. Αρχική θέση είναι η προσοχή των ποδιών, ενώ, συγχρόνως, το σώμα σκύβει ελαφρά μπροστά. Το μουσικό μέτρο είναι τα 4/4 και τα 2/4.

            ΝΗΣΙΩΤΙΚΟΙ ΧΟΡΟΙ

                ΚΕΡΚΥΡΑΪΚΟΣ                
Χορεύεται από γυναίκες με λαβή των χεριών απ’ τις παλάμες και 2 άνδρες, ο ένας μπροστά & ο άλλος πίσω και που κάνουν διάφορα πηδήματα, καθίσματα & στροφές. Επίσης χορεύεται και ζευγάρια το ένα πίσω απ’ τ’ άλλο. Το κάθε ζευγάρι έχει μέτωπο προς τη φορά & πιάνεται απ’ τις παλάμες με λυγισμένους τους αγκώνες. Το άλλο χέρι, που βρίσκεται προς τα έξω, το βάζουν στη μεσολαβή. Αρχική θέση είναι η προσοχή και μουσικό μέτρο τα 2/4. Ο χορός αποτελείται από 12 βήματα.

               
ΙΚΑΡΙΩΤΙΚΟΣ
                Χορεύεται από άνδρες & γυναίκες στην Ικαρία απ’ όπου πήρε και τ’ όνομά του, με λαβή των χεριών απ’ τις παλάμες. Ο χορός αποτελείται από 2 μέρη, αρχική θέση είναι η προσοχή και μουσικό μέτρο τα 2/4.

                ΜΠΑΛΟΣ                
Είναι ερωτικός χορός που χορεύεται ζευγάρια σ’ όλα σχεδόν τα νησιά του Αιγαίου. Ο καβαλιέρος βλέπει με χαμόγελο πάντοτε προς τη ντάμα & προσπαθεί να της εκφράσει την εσωτερική του ερωτική διάθεση, ενώ εκείνη χαμηλοβλεπούσα αποφεύγει τις προκλήσεις. Μπάλλοι υπάρχουν πολλοί. Όλους όμως τους διακρίνουν τα ίδια στρωτά βήματα που στηρίζονται στην «προμενάντ βαλς». Ο Μπάλλος αποτελείται: 1) από βήματα «προμενάντ βαλς’, 2) από πλάγια και 3) από σταυρωτά. Όλα τα ζευγάρια όμως που χορεύουν δεν εκτελούν τις ίδιες ποικιλίες. Το κάθε ζευγάρι εκτελεί όποια ποικιλία θέλει, όποτε θέλει κι όσες φορές.

                ΔΩΔΕΚΑΝΗΣΙΑΚΗ ΣΟΥΣΤΑ                
Χορεύεται από άνδρες & γυναίκες σ’ όλα τα Δωδεκάνησα, με λαβή των χεριών απ’ τις παλάμες, σταυρωτά. Σούστες χορεύονται και στην Κρήτη και στην Κύπρο. Τ’ όνομά τους το πήραν μάλλον απ’ το ιταλικό «Susta» (= ελατήριο), επειδή κατά την εκτέλεση των βημάτων οι χορευτές σουστάρουν, κάνουν δηλ. ένα μικρό ανεβοκατέβασμα, όπως ακριβώς το ελατήριο, στις «κατά γόνυ» αρθρώσεις και την «ποδοκνημική». Οι χορευτές στη σούστα χορεύουν στις άκρες των ποδιών με μικρά ρυθμικά βήματα. Αποτελείται από πλάγια βήματα & από βήματα που γίνονται προς το κέντρο του κύκλου & προς τα πίσω. Στο κέντρο του κύκλου μπορεί να χορεύει και ένα ζευγάρι που άλλοτε κρατιέται από τα χέρια & άλλοτε αποχωρίζεται. Αρχική θέση η προσοχή και το μουσικό μέτρο είναι τα 2/4.

                ΠΕΝΤΟΖΑΛΗΣ                
Χορεύεται από άνδρες & γυναίκες σ’ όλη την Κρήτη, με λαβή των χεριών απ’ τις παλάμες & λυγισμένους τους αγκώνες, ή και απ’ τους ώμους. Τ’ όνομά του το πήρε απ’ την κρητική λέξη «Ζάλα» που σημαίνει βήμα που ζαλίζει. Ο χορός αποτελείται από 8 πηδηχτά βήματα που χορεύονται πάντα στα δάχτυλα. Οι Κρητικοί αρχίζουν το χορό άλλοτε με το αριστερό πόδι, άλλοτε με το δεξί. Αρχική θέση είναι η προσοχή και μουσικό μέτρο τα 2/4.

                ΚΑΣΤΡΙΝΟΣ (ΗΡΑΚΛΕΙΩΤΙΚΟΣ ή ΜΑΛΕΒΥΖΙΩΤΙΚΟΣ)       
        Χορεύεται από άνδρες & γυναίκες στην περιοχή Ηρακλείου, αλλά & σ’ ολόκληρη την Κρήτη, με λαβή των χεριών απ’ τις παλάμες & λυγισμένους τους αγκώνες.
                Αντιπροσωπευτικός του ευέλικτου στοιχείου που χαρακτηρίζει τους κρητικούς χορούς. Χορεύεται στα δάχτυλα με γρήγορα & πηδηχτά βήματα. Τ’ όνομά του το πήρε απ’ το Ηράκλειο που λεγόταν άλλοτε «ΚΑΣΤΡΟ» & Μαλεβυζιώτικος απ’ την περιφέρεια της Μαλεβυζίας.
                Αποτελείται από 8 βήματα, που χορεύονται άλλοτε προς το κέντρο του κύκλου και προς τα πίσω, άλλοτε προς τα δεξιά (προς τη φορά), & άλλοτε προς τα αριστερά. Αρχική θέση η προσοχή.

                ΤΡΑΤΑ               
Είναι κυκλικός χορός, που χορεύεται από γυναίκες, στην περιοχή των Μεγάρων, συνήθως το Πάσχα, με λαβή των χεριών απ’ τις παλάμες σταυρωτά, δηλ. το αριστερό χέρι της προηγούμενης πάνω απ’ το δεξί της επόμενης. Ο χορός παριστάνει τις κινήσεις που κάνουν οι ψαράδες, όταν τραβάνε τα δίχτυα της τράτας. Γι’ αυτό πήρε και το όνομα ΤΡΑΤΑ. Η αρχική θέση είναι η προσοχή. Το μουσικό μέτρο είναι τα 2/4.

            ΠΟΝΤΙΑΚΟΙ ΧΟΡΟΙ

                Οι ποντιακοί χοροί που χορεύονται σήμερα στην Ελλάδα είναι περίπου 23. Οι περισσότεροι απ΄ αυτούς είναι μεικτοί κυκλικοί. Οι πιο χαρακτηριστικοί είναι: ΤΙΚ (μονό), ΤΙΚ (διπλό), ΟΜΑΛ, ΠΙΠΙΛΟΜΑΤΕΝΑ Ή ΠΑΤΟΥΛΑ, ΤΡΙΓΩΝΑ, ΚΟΤΣΑΡΙ, ΚΟΤΣ (φτέρνα) & ΣΑΡΙΚΟΥΖ (ξανθόν κορίτσ’).

users.sch.gr

ΠΑΡΑΔΟΣΙΑΚΑ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΑ – ΟΙ ΚΟΛΑΟΥΖΕΡΟΙ ΚΑΙ Ο ΓΟΥΝΑΡΑΣ


Οι Κολαουζέροι
Οι κολαουζέροι ήταν επιφορτισμένοι με το μέτρημα του χρόνου που χρειαζόταν κάποιος βουτηχτής σφουγγαριών να παραμείνει στη θάλασσα. Δεν είχαν ρολόγια για να μετρούν τον χρόνο, αλλά είχαν την γνωστή μας κλεψύδρα. Η κλεψύδρα είναι διπλό γυάλινο δοχείο που έχει δύο κοιλιές. Για να μετρήσουν τον χρόνο γεμίζουν με νερό την μιά κοιλιά και την αναποδογυρίζουν για να μεταφερθεί το νερό με το σταγονόμετρο που λέγανε, στην άλλη. Η αντίστροφη θέση της κλεψύδρας χρειαζόταν πάλι τον ίδιο χρόνο. Στην αρχή ήταν πήλινα δοχεία, αργότερα έγιναν γυάλινα και τελευταία από διαφανές υλικό. Τώρα δε χρειάζονται γιατί τον χρόνο τον μετράμε με ρολόγια. Αλλες κλεψύδρες δούλευαν με ψιλή άμμο ή χρωματιστά υγρά…


Ο κολαουζέρης, κατά διαταγή του αφεντικού του, όταν μάλιστα είχαν βρεί καλό πάγκο και έβγαζαν πολλά σφουγγάρια, παρέτεινε το χρόνο παραμονής του σφουγγαρά στη θάλασσα. Τούτο είχε σαν συνέπεια να παθαίνουν πολλές ζημιές οι βουτηχτάδες από τη νόσο των δυτών.

Για να γίνει καλά κάποιος δύτης που είχε πάθει ζημιά έπρεπε να πάθει και δεύτερο τράνταγμα για να επανέλθει στα συγκαλά του.
Μαντζαρόλι λεγόταν το άδειασμα της κλεψύδρας.
Η φράση και στον κολαουζέρη κρέμεται η ζωή μας τα λέει όλα.
Σήμερα εμείς λέμε για κάποιον που μας παρακολουθεί. 
Μας παριστάνει τον κολαούζο, ή για κολαούζο σε πείραμε και όχι για κολαουζέρη.
Ο Γουναράς (Αλεπούς και Ατσίδας)
Ο ατσίδας είναι είδος κουναβιού με πολύ δυνατή όσφριση. Ετσι εντοπίζει εύκολα  τη νύχτα  τις κότες που όταν τις βρεί τις πνίγει και τους ρουφάει το αίμα.Είναι παμφάγο και τρώει σταφίδες σύκα και όλα τα φρούτα που υπάρχουν στους κήπους. Πιό πολύ μοιάζει με το κουνάβι ή το σκίουρο [γκρί-καφετί].
Πιανότανε με δόκανο στο χιονιά, με δόλωμα σύκο ή κρέας. Ο κυνηγός τον έπιανε και τον έγδερνε. Πούλαγε το δέρμα για τη γούνα που έβαζαν οι γυναίκες στα παλτά [μινγκ].
Γιά την αλεπού είχαμε ειδική άδεια από τα Δασαρχεία και Νομαρχίες να τη σκοτώνουν γιατί ήταν στα επικυρηγμένα ζώα. Ετσι οι κυνηγοί έστηναν καραούλι να σκοτώνουν επικυρηγμένα ζώα. Πήγαιναν τα πόδια ή τις ουρές και τις παρουσίαζαν στα τοπικά γραφεία. Επαιρναν το χαρτζιλίκι και ευχαριστημένοι έφευγαν. Το ίδιο γινόταν και με άγρια πουλιά, όπως καρακάξες, κίσσες, κοράκια και κουφογερακίνες. Ολα αυτά ήταν αρπαχτικά και έτρωγαν τα κοτόπουλα. Ευτυχώς που εναντιώθηκαν διάφορες Οικολογικές οργανώσεις και μείς σήμερα μπορούμε να δούμε κάποιο που περίσσεψε από τότε και που κινδυνεύει σήμερα πολύ περισσότερο από τα φυτοφάρμακα.
Τις ουρές τις έπαιρναν γουναράδες και έκαναν διάφορες γούνες. Οι πιό καλές ουρές των αλεπούδων είναι οι Καναδέζικες. Από τα υπολείματα αυτών των κοματιών κάποιοι άλλοι επιτήδιοι [ατσίδες] έκαναν διάφορα μικροσκοπικά ζωάκια. Αυτά τα έβαζαν σε σελοφάν και τα πουλούσαν στα ζαχαροπλαστεία και σε άλλα καταστήματα σαν είδη δώρων. Αυτό το εμπόριο το είχα κάνει κι εγώ όταν πρωτοξεκίνησε στην Αθήνα από τον Στέλιο Τζανταρμά που το εμπνεύστηκε. Το κακό με αυτόν ήταν ότι έπαιρνε γούνες γυναικών γιά διόρθωμα και στο τέλος οι γούνες γίνονταν σκυλάκια.
laografos.pblogs.gr

ΛΑΟΓΡΑΦΙΚΟ ΜΟΥΣΕΙΟ ΔΙΣΤΟΜΟΥ


Ένα Πρότυπο Λαογραφικό Μουσείο άνοιξε πρόσφατα τις πόρτες του στο Δίστομο. 
Πρόκειται για μια αναπαράσταση ενός Διστομίτικου σπιτιού, που μας ταξιδεύει σε παλιότερες εποχές.

Το Λαογραφικό Μουσείο Διστόμου λειτουργεί κάθε Πέμπτη 8 – 9, και στεγάζεται δίπλα στα γραφεία του Πολιτισμικού Συλλόγου Διστόμου

Περισσότερα μπορείτε να δείτε ΕΔΩ

ΠΑΡΑΔΟΣΙΑΚΑ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΑ – Ο ΞΥΛΟΚΕΡΑΤΑΣ ΚΑΙ Ο ΣΑΜΑΤΑΤΖΗΣ


 Ο Ξυλοκερατάς
Ο ξυλοκερατάς ήταν ειδικός στην επεξεργασία των κεράτων των ζώων και ιδίως των κριαριών. Οταν πάρουμε κάποιο κέρατο από ζώο και ιδίως από κριό, επειδή αυτό έχει σαν συστατικό το βούτυρο και την κερατίνη και άλλα υλικά, και το ζεστάνουμε αυτό γίνεται εύπλαστη ύλη. Έτσι ο τεχνίτης μπορεί να κάνει κοχλιάρια κοινώς χουλιάρια  ή κουτάλια, πιρούνια, τσατσάρες, κουμπιά και ότι άλλο σοφιστεί εκείνη τη στιγμή. Το πελέκημα που κάνει σε αυτά τα κέρατα μπορεί να είναι ένα  σκάψιμο για να γίνει κάποιο κουτάλι που θέλει πλατύ κεφάλι .Αυτό γίνεται με αιχμηρό εργαλείο, φαλτσέτα ή κοφτερό μαχαίρι. 
      
Αυτά τα υλικά από το κέρατο, μπορούσαν να συνδυαστούν και με ξύλινη λαβή , καμιά φορά για οικονομία στα μαχαίρια και στα πιρούνια… Πολλές φορές ατόφια εχρησιμοποιούντο για λαβές σπαθιών, κρητικών μαχαιριών, κατασκευές χτενών και πολλών άλλων διακοσμητικών ειδών…


Στην αρχαιότητα χρησιμοποιούσαν χαυλιόδοντες από αγριογούρουνα, όπως και ελεφαντόδοντες .Πολλά είδη στολισμού των γυναικών στην αρχαιότητα, όπως τα περιδέραια ήταν από κόκαλα, όπως και πολλά γεωργικά εργαλεία. Αρα δεν είναι των τελευταίων ετών η δουλειά του ξυλοκερατά.

 Ο Σαματατζής
Ο σαματατζής ήταν πληρωμένος ταραξίας δημοσίων συγκεντρώσεων είτε από κάποια πολιτική ή συντεχνιακή παράταξη είτε μεμονωμένο υποψήφιο, έτσι που να είναι έτοιμος να δράσει σε κάποια δεδομένη στιγμή. Όταν ο εκπρόσωπος κάποιας παράταξης δυσκολευτεί να συνεχίσει σε κάποια κόντρα, ο σαματατζής θα επέμβει με φωνές και ακατονόμαστες φράσεις που να διεγείρει το θυμό των άλλων, ώστε να διακοπεί η συνεδρίαση. Θα μπορούσε να ήταν και ομάδα σαματατζήδων και όχι ένας.
Τέτοιες ομάδες δεν είχαν ιδεολογία αλλά ήταν ευκαιριακοί χειροκροτητές, τοιχοκολλητές, αβανταδόροι και παρατρεχάμενοι. Κινδύνευαν καμιά  φορά να παρεξηγηθούν, να στριμωχτούν και να φάνε ακόμη και ξύλο. Μα και αυτό ήταν στο πρόγραμμα. Βλέπεις τα αγαθά «κόποις κτώνται» που λέγανε και οι Αρχαίοι ημών πρόγονοι. Μα θα μου πείς είναι δουλειά αυτή βρέ φίλε. Προκειμένου να είσαι σαν τους άλλους που τρώνε ξύλο στα κέντρα διασκεδάσεως γιατί χαλάνε την παραγγελιά, είναι προτιμότερο να χαλάς μια συγκέντρωση που στο κάτω – κάτω μπορείς να φας ή και να δώσεις ξύλο. Ο καρπαζοεισπράκτορας, ήταν αυτός που μάζευε καρπαζιές από υποτίθεται παλικαράδες. Έτρωγε τις καρπαζιές του και αργότερα έπαιρνε τα λεφτά του.
Αν θα τους ρωτούσαν όλους αυτούς που περιγράψαμε, τί επάγγελμα κάνουν θα μας απαντούσανε με στόμφο:ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΙΣ.

Αυτό ακριβώς ήταν. Επιχειρούσαν και ότι βγεί. 

laografos.pblogs.gr

ΠΑΡΑΔΟΣΙΑΚΑ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΑ – Ο ΤΥΡΟΒΟΛΗΣ ΚΑΙ Ο ΡΙΝΙΑΣΤΗΣ


Ο Τυροβόλης
Στη Νάξο είχαν  πολλά μητάτα. Η λέξη χρησιμοποιείται σε νησιά του Αιγαίου και στην Κρήτη και σημαίνει σπιτάκι από ξερολιθιά που  είναι μέρος της μάνδρας που οι βοσκοί κοιμούνται τυροκομούν και φυλάσσουν τα τυροκομικά σκεύη και προϊόντα. Εκεί δίπλα πολλοί τσοπάνηδες σταύλιζαν τα προβατά τους.
Για να ξέρει ο κάθε ένας ποιά ήταν τα δικά του τα σταμπάριζαν με στάμπα ή έκαναν κάποιο χωριστό σημάδι  ο κάθε ένας στα δικά του. Τους έκοβαν ή τρυπούσαν με ψαλίδι τα αυτιά και ο κάθε ένας έκανε το δικό του σημάδι. Αλλος το δίπλωνε και κόβοντάς το του έκανε ρόμβο, κύκλο, σταυρό και λοιπά. Ολοι υπολόγιζαν το γάλα που έβγαζαν τα πρόβατά τους και μετά έσμειγαν το γάλα. Το έβραζαν σε ένα χαρανί [καζάνι] και εκεί όταν  ήθελαν να παρασκευάσουν το τυρί το ζέσταιναν μέχρι να είναι έτοιμο να πάρει η συμπαγής μάζα την πρώτη τούμπα. Με τον ταραχτσή ανακάτωναν το τυρί να γίνει μία ισοπαχής μάζα για να μπεί μετά στα τυροσκαμνωτά τυροβόλια…

Ο ταραχτσής ήταν κάποιο κλαδί -;ξύλο, συνήθως αγριλιάς για να είναι σκληρό. Στο κεφάλι είχε πλεγμένα τα κλαδιά προκειμένου να γίνει χτυπητήρι. Τα τυροβόλια ήταν πλεκτά καλαθάκια που έβαζαν το τυρί για να στραγγίσει. Αυτά ήταν πλεκτά κανίσκια από βούρλα ή καλάμια. Συνήθως τα τροβόλια ήταν μικρά και μερικά κάτω από μισό κιλο. Τώρα στη Νάξο δυό τρείς είναι που τα φτιάνουνε. Ενας Φαρτσέρης καιένας Καράντζας έχουνμείνει. Στην Κεραμωτή Νάξου. Τα τροβόλια μπορούν ναχρησιμοποιηθούν και για άλλες δουλιές. Είναι πολύ ακριβά και μπορεί να στοιχίζει το κάθε ένα και είκοσι Ευρώ. Πλένεται και χρησιμοποιείται πολλές φορές. Πάει το επάγγελμα αυτό να εκλείψει. Για συντομία το έλεγαν τροβόλι. Τελικά τροβόλι λέγεται και το τυρί που βγαίνει αποξηραμένο από το κανίσκι.
Εβγαινε ο τσίρος που δεν ήταν τίποτα άλλο παρά το τυρόγαλο που βγαίνοντας από το τροβόλι συγκεντρώνονταν σε άλλο καζάνι για να γίνει δεύτερη επεξεργασία με πιό πολύ ζέσταμα για να βγεί η μυτζήθρα. Στο τροβόλι το έπλαθαν με τα δάκτυλα για να φύγουν οι φυσαλίδες και να γίνει συμπαγής μάζα.  Στο τροβόλι σόρωναν το [μάγμα] τυρί για να γίνει ίσο όταν ζακίσει δηλαδή όταν θα κάτσει. Ετσι αφού αυτό έχανε τα υγρά του και ξεραίνονταν το έβγαζαν από το τροβόλι και το τοποθετούσαν πάνω σε σανίδια που ήταν κρεμασμένα σε ευάερο μέρο.
 Εκεί τα τυριά ήταν προφυλαγμένα και από τα ζωίφια και από τις γάτες και τα σκυλιά. Το τυρόγαλο το έβαζαν μετά στα χωριά μας σε τουλπάνι γιά να στραγγίσει και να βγεί η μυζήθρα, ενώ στη Νάξο το έβαζαν και αυτό σε μικρότερα τροβόλια ή κανίσκια.
Πολλά τέτοια τυριά τα έκαναν μόνο στη Νάξο και σε μερικά άλλα νησιά.
Ο Ρινιαστής

ΕΡΙΝΟΙ λέγονται τα αρσενικά σύκα [οι ορνιοί] που βάζουν οι συκοπαραγωγοί στις συκιές για να γονιμοποιηθούν και να κάνουν σύκα. Αυτά είναι σύκα που τα παίρνουν από αρσενικές συκιές ή αγριοσυκιές και τα περνούν σε κλωστές για να είναι εύκολο το κρέμασμα στις κανονικές [θηλυκές] συκιές. Ετσι όταν οι έρινοι ξεραθούν σκάζουν και βγαίνουν από αυτούς τα ωάρια της γονιμοποίησης που με τα έντομα και τον αέρα γονιμοποιούν τα άλλα. Οι άνθρωποι αυτοί που μάζευαν, αποθήκευαν και πωλούσαν τους ορνιούς ή ερινιούς λέγονταν ερινιαστές ή ρινιαστές.

laografos.pblogs.gr

ΠΑΡΑΔΟΣΙΑΚΑ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΑ – Ο ΤΣΟΧΑΤΖΗΣ ΚΑΙ Ο ΚΑΤΕΔΑΦΙΣΤΗΣ


Ο Τσοχατζής
Ο τσοχατζής είναι ο κατασκευαστής της τσόχας. Τσοχατζόπουλο είναι το παιδί του τσοχατζή. Ο τσοχατζής λοιπόν ήταν ο κατασκευαστής, ο εργάτης, ο έμπορος της τσόχας. Η τσόχα είναι ύφασμα ή σχοινί από τρίχες γίδας ή τράγου. Από τις τρίχες, αυτές έχουμε γράψει και αλλού, με ειδική κατεργασία, φάρμακο, ζέσταμα κάνουν τα πιλήματα που είναι η πρώτη ύλη για την κατασκευή των καπέλων που οι αμερικάνοι ή εμείς λέγαμε ρεπούμπλικες. Οι τσαντίλες των λειτρουβιών, το σαμαροσκούτι ήταν από τσόχα, οι κάπες των βοσκών το ίδιο. Τα μαθητικά και στρατιωτικά πιλήκια ήταν και αυτά τσόχινα.
Γιά να γίνει η τσόχα χρειάζεται επεξεργασία του μαλλιού.Θέλει πλύσιμο, χτένισμα, κούρεμα και τοποθέτηση σε βάση που να είναι ισοπαχές όταν βγεί σε όλα τα μέρη. Ψεκάζεται με φάρμακο, ζεσταίνεται και πιέζεται σε ειδικό φούρνο, ούτως ώστε όλες οι τρίχες να γίνουν ένα  σώμα. Από εκεί και πέρα παίρνει το σχήμα του καλουπιού…

 Ο Κατεδαφιστής
Ο κατεδαφιστής ήταν επαγγελματίας που είχε προσωπικό και ανελάμβανε το γκρέμισμα των κατεδαφιστέων κτηρίων. Ο κατεδαφιστής έπρεπε να έχει γνώσεις στήριξης και αντιστήριξης. Η κάθε οικοδομή είχε την ιδιεταιρότητά της.Αν ακουμπούσε σε διπλανά,αν ήταν ήδη επικίνδυνη και πως ήταν κτισμένη. Οι εργάτες έβγαζαν ότι είχε εμπορική αξία και το αφεντικό μπορούσε να το πουλήσει.Εβαζαν μιά ταμπέλα που έγραφε. «Πωλούνται άπαντα τα υπιλκατεδαφίσεως». Ετσι μπορούσαν να πουληθούν τα παράθυρα και οι πόρτες, τα σιδερικά παντός είδους, τα φουρούσια από τα μπαλκόνια. τα πατώματα, τα δοκάρια, οι γωνίες, τα αγκωνάρια, τα κεραμίδια και ότι άλλο μπορούσε να χρησιμοποιηθεί πάλι.
Ετσι ότι απέμενε ήταν για κατεδάφισμα και για πέταγμα. Οι εργάτες ξεκινούσαν από ψηλά και σιγά-σιγά κατέβαιναν πρός το έδαφος. Η σκόνη και οι πέτρες που κατρακυλούσαν ήταν οι μεγαλύτεροι εχθροί. Εβγαζαν τα μπάζα με τα καροτσάκια και τα ζεμπίλια. Τα φόρτωναν σε κάρα και τα πήγαιναν στις χωματερές.
Τώρα όλα είναι πιό εύκολα γιατί υπάρχουν τα μηχανήματα που αντικαθιστούν όλους τους εργάτες. Εάν το κτήριο ήταν από τσιμέντο και σίδερο χρησιμοποιούσαν γερανό με βραχίονα που κρεμούσαν μια πολύ βαριά σιδερένεια μπάλα. Το μηχάνημα από ψηλά τραβούσε μιά πολύ βαριά σιδερένια  μπάλα και την απελευθέρωνε. Εκείνη με μιά μεγάλη αιώρηση χτυπούσε τον τοίχο και έτσι ο τοίχος κρεμιζόταν πιό εύκολα.
Τα χώματα από ψηλά διοχετεύονται απ’;ευθείας μέσω σωληνώσεων στα φορτηγά αυτοκίνητα.
Υπάρχουν οι γερανοί και τα ανυψωτικά μηχανήματα που σε κρατάνε σε απόσταση ασφαλείας και μακρυά από τον κίνδυνο. Οι κατεδαφήσεις γίνονται με νέες τεχνικές που δεν θέλουν παρά ελάχιστα δευτερόλεπτα να εξαφανίσουν ακόμη και τα πιό μεγάλα κτήρια. Βάζουν δυναμίτες σε καίρια σημεία και από απόσταση ασφαλείας πυροδοτούν τους μηχανισμούς. Ετσι το κτήριο που είναι δεμένο με συρματόσχοινα κατεδαφίζεται όλο ακαριαία και τα μπάζα συγκεντρώνονται στο εσωτερικό του.
Μετά σειρά έχουν τα σκαπτικά και φορτωτικά μηχανήματα και τα φορτηγά για απομάκρυνση των μπάζων. Στο χώρο που πριν ήταν κτήριο σε δυό ημέρες μπορείς να δείς γήπεδο έτοιμο για πάρκιν αυτοκινήτων.
Οι κασμάδες, τα φτυάρια, ο ιδρώτας και οι κίνδυνοι εξαφανίστηκαν. Για σκεφθείτε τον μετροπόντικα. Σκάπτει υπόγειο τούνελ πετώντας τα χώματα έξω σε λίγο χρόνο. Πρώτα θα χρειάζονταν πολλά χρόνια, πολλοί εργάτες με τα ζεμπίλια, τραινογραμμές και ένα σωρό άλλα πράγματα.
Εκείνοι που έβγαζαν το ψωμί τους σαν κουβαλητές έγιναν οδηγοί και επιχειρηματίες.

laografos.pblogs.gr
Αρέσει σε %d bloggers: